การตรวจเต้านมด้วยตนเอง เป็นวิธีที่ช่วยให้สตรีได้พบความผิดพลาดของเต้านมตั้งแต่ระยะเริ่มแรก

สิ่งผิดปกติที่จะต้องรีบปรึกษาแพทย์

พบก้อนหรือเนื้อที่เป็นไตแข็งผิดปกติ
มีน้ำเหลืองและเลือดไหลจากหัวนม
ผิวหนังบริเวณเต้านมมีรอยบุ๋ม
หัวนมถุงดึงรั้งจนผิดปกติ
เต้านมทั้งสองข้าง ไม่อยู่ในระดับเดียวกัน
ขนาดและรูปร่างต่างกันอย่างผิดปกติ

ในการตรวจเต้านมควรทำอย่างสม่ำเสมอ โดยตรวจเพียงเดือนละครั้ง ควรเลือกใช้เวลาช่วงสั้น ๆ ที่ท่านว่าง และเลือกสถานที่ที่จะไม่มีผู้อื่นมารบกวน ห้องน้ำหรือห้องนอนเป็นสถานที่ที่เหมาะสม แต่ควรมีกระจกเงาที่จะช่วยให้สามารถมองเห็นเต้านมของท่านได้เป็นอย่างดี

ระยะเวลาที่เหมาะสมที่จะทำการตรวจ คือ ภายหลังหมดประจำเดือนแต่ละเดือน ซึ่งในระยะเวลาดังกล่าวเต้านมจะมีลักษณะอ่อนมากกว่าระยะเวลาอื่น และถึงแม้ว่าท่านจะเข้าสู่วัยหมดประจำเดือนแล้ว ท่านก็ควรจะตรวจเต้านมของท่านอย่างสม่ำเสมอ

ขั้นที่ 1 ตรวจในขณะอาบน้ำ

ใช้ปลายน้ำมือวางราบบนเต้านม คลำและเคลื่อนนิ้วมือในลักษณะคลึงเบา ๆ ให้ทั่วทุกส่วนของเต้านมทีละข้าง เพื่อค้นหาก้อนหรือเนื้อที่แข็งเป็นไตผิดปกติ

ขั้นที่ 2 ตรวจหน้ากระจก

• ยืนตรวจมือแนบลำตัวแล้วยกแขนขึ้นสูงเหนือศีรษะ สังเกตลักษณะของเต้านมทั้งสองข้าง การเคลื่อนยกแขนขึ้นนั้นสามารถมองเห็นความผิดปกติได้ง่าย

• ยกมือเท้าเอว เอามือกดสะโพกแรง ๆ เพื่อให้เกิดการเกร็ง และหดตัวของกล้ามเนื้ออก สังเกตดูลักษณะผิดปกติ

ขั้นที่ 3 การตรวจในท่านอน

• นอนราบยกมือข้างหนึ่งไว้ใต้ศีรษะ แล้วใช้มืออีกข้างหนึ่งตรวจคลำให้ทั่วทุกส่วนของเต้านมทีละข้าง

• การตรวจเริ่มจากบริเวณส่วนนอก และเหนือสุดของเต้านม เวียนไปโดยรอบเต้านมเคลื่อนมือเข้ามาเป็นวงแคบเข้าจนถึงบริเวณเต้านม พยายามตรวจให้ทั่วทุกส่วน

• แล้วค่อย ๆ บีบหัวนมโดยใช้นิ้วหัวแม่มือและนิ้วชี้ เพื่อสังเกตดูสิ่งผิดปกติซึ่งจะไหลออกมา

"มะเร็งเต้านมรักษาให้หายขาดได้ ถ้าพบในระยะเริ่มแรก"